Port w Mieście Gdańsku

[Wilhelm Zygmunt von Zugdam]

Karawana Gdańsk-Londyn dzień I.

Dnia Pańskiego 5 kwietnia roku 1625 opuściliśmy port gdański, jeden z najbogatszych portów Rzeczypospolitej, gdzie handel zbożem stanowi podstawę dostatku miasta. Nasz konwój składa się z wszystkich statków handlowych składających się z floty Wilhelma von Zugdam. Część staktów uzbrojono, żeby mogły chronić konwój przed korsarzami i nieprzyjaznymi jednostkami w razie niespodziewanego ataku. Ładownie wypełniono workami żyta i pszenicy, belami płótna, drewnem oraz beczkami smoły i popiołu drzewnego. Na pokładach uwijają się marynarze różnych narodowości, w tym Polacy, Niemcy i Holendrzy, co nie jest rzadkością w handlu morskim. Kapitan głównego statku odczytał list przewozowy i przypomniał o dyscyplinie oraz karach za niesubordynację. Wiatr od północnego wschodu sprzyjał wypłynięciu, a woda była spokojna jak lustro. Na nabrzeżu zgromadzili się kupcy, krewni i ciekawscy mieszczanie, żegnający nas okrzykami i znakami krzyża. Odprawiono krótką modlitwę o pomyślną podróż, prosząc Boga o ochronę przed sztormami i piratami. Po podniesieniu kotwic i rozwinięciu żagli powoli oddalaliśmy się od miasta. Gdańskie spichlerze i wieże kościołów znikały na horyzoncie, a przed nami rozciągała się niepewna droga przez Bałtyk.

[Wilhelm Zygmunt von Zugdam]

Karawana Gdańsk-Londyn dzień II.

Żegluga po Bałtyku przebiegała spokojnie, choć wiatr bywał kapryśny i zmuszał nas do częstych zmian ustawienia żagli. Nawigator korzystał z kompasu magnetycznego oraz prostych map morskich, które nie zawsze były dokładne. Dni upływały na pracy przy olinowaniu, czyszczeniu pokładu i pilnowaniu ładunku. Racje żywnościowe składały się głównie z sucharów, solonego mięsa i piwa, które było bezpieczniejsze do picia niż woda. Na pokładzie panowała surowa dyscyplina, a najmniejsze przewinienia karano chłostą. Spotkaliśmy kilka statków płynących do portów Inflant oraz Szwecji, co wzbudziło czujność z uwagi na napięcia polityczne w regionie. Nocami wystawiano warty, obawiając się zarówno kolizji, jak i napaści. Pogoda była chłodna, a wilgoć przenikała odzież marynarzy. Wielu z nich skarżyło się na bóle stawów i zmęczenie. Mimo to podróż przebiegała bez większych zakłóceń.

[Wilhelm Zygmunt von Zugdam]

Karawana Gdańsk-Londyn dzień III.
Zbliżając się do wyspy Bornholm, napotkaliśmy silniejsze wiatry i wzburzone fale. Wyspa ta była ważnym punktem orientacyjnym dla żeglarzy, lecz również miejscem, gdzie często dochodziło do spotkań z obcymi jednostkami. Pogoda gwałtownie się pogorszyła, zmuszając nas do refowania żagli. Jeden z młodszych marynarzy spadł z rei, lecz cudem przeżył, choć odniósł poważne obrażenia. Kapitan zarządził modlitwę i nakazał większą ostrożność podczas pracy na wysokościach. W nocy słychać było trzask lin i jęk drewna, jakby sam statek narzekał na trud podróży. Nasz konwój utrzymywał się razem, choć fale rozdzielały nas na chwilę. Obawiano się, że któryś ze statków może zatonąć lub zgubić kurs. Na szczęście o świcie wiatr nieco osłabł. Wszyscy odetchnęli z ulgą, choć napięcie nie ustępowało.

[Wilhelm Zygmunt von Zugdam]

Konwój Gdańsk Londyn dzień IV.
Dotarliśmy do cieśnin duńskich, gdzie każdy statek musi uiścić tzw. cło sundzkie, pobierane przez króla Danii. Zatrzymano nas na krótki czas, aby sprawdzić dokumenty oraz ładunek. Duńscy urzędnicy byli skrupulatni i nieufni, co wydłużało procedury. Kapitan musiał przedstawić dokładny spis towarów, aby uniknąć podejrzeń o przemyt. Zapłata została uiszczona w srebrze, co było powszechną praktyką. W tym czasie załoga miała chwilę wytchnienia, choć nie pozwolono nikomu zejść na ląd. Wody cieśnin były zdradliwe, pełne mielizn i prądów. Sternicy pracowali z najwyższą uwagą, aby uniknąć katastrofy. Po kilku godzinach otrzymaliśmy pozwolenie na dalszą żeglugę. Opuszczając cieśniny, czuliśmy ulgę, lecz wiedzieliśmy, że najtrudniejsza część podróży dopiero przed nami.

[Wilhelm Zygmunt von Zugdam]

Konwój Gdańsk Londyn dzień V.

Wpłynęliśmy na Morze Północne, gdzie warunki były znacznie surowsze niż na Bałtyku. Fale były wysokie, a wiatr zmienny i często gwałtowny. Kapitan nakazał utrzymywać ścisły szyk konwoju, aby nie zgubić żadnej jednostki. Na horyzoncie pojawiły się obce żagle, co wzbudziło niepokój. Przygotowano działa i broń ręczną, choć ostatecznie statki okazały się kupieckie. Załoga była zmęczona, ale nie mogła pozwolić sobie na chwilę nieuwagi. Wilgoć i zimno dawały się we znaki, powodując choroby. Kilku marynarzy zaczęło kaszleć i gorączkować. Mimo trudności kontynuowaliśmy podróż. Każdy dzień przybliżał nas do celu, lecz niósł też nowe zagrożenia.

[Wilhelm Zygmunt von Zugdam]

Dziś spotkaliśmy konwój statków niderlandzkich, które płynęły w przeciwnym kierunku. Wymieniono sygnały flagowe oraz krótkie wiadomości dotyczące warunków na morzu. Holendrzy ostrzegli nas przed korsarzami działającymi u wybrzeży Anglii. Informacja ta wzbudziła niepokój wśród załogi. Kapitan zarządził zwiększenie liczby wart oraz przygotowanie broni. Rozmawiano także o cenach towarów w Londynie, co interesowało kupców. Spotkanie przebiegło spokojnie i bez incydentów. Po rozstaniu każdy konwój podążył swoją drogą. Morze tego dnia było względnie łagodne. Jednak świadomość zagrożenia nie opuszczała nas ani na chwilę.

[Wilhelm Zygmunt von Zugdam]

Popołudniem rozpętał się gwałtowny sztorm, który wystawił nasze statki na ciężką próbę. Fale uderzały w burty z ogromną siłą, zalewając pokład. Marynarze walczyli z żywiołem, zabezpieczając ładunek i utrzymując statek na kursie. Jeden z masztów został uszkodzony, co utrudniło żeglugę. Kilku ludzi zostało rannych, a jeden zaginął, porwany przez fale. Kapitan nieustannie wydawał rozkazy, starając się utrzymać porządek. Modlitwy mieszały się z krzykami i hukiem wiatru. Sztorm trwał całą noc, nie dając chwili wytchnienia. Dopiero nad ranem wiatr zaczął słabnąć. Straty były znaczne, lecz konwój przetrwał.

[Wilhelm Zygmunt von Zugdam]

Po burzy morze uspokoiło się, choć ślady zniszczeń były widoczne na każdym kroku. Rozpoczęto naprawy uszkodzonych części statków. Załoga pracowała bez wytchnienia, wykorzystując każdy dostępny materiał. Sprawdzono stan ładunku, który na szczęście nie ucierpiał znacząco. Nastroje były mieszane – ulga po przetrwaniu i żal po stracie towarzysza. Kapitan sporządził raport o stratach. Pogoda sprzyjała dalszej podróży. Morze było spokojne, jakby chciało wynagrodzić wcześniejsze cierpienia. Kontynuowaliśmy rejs w kierunku Anglii. Nadzieja na rychłe dotarcie do celu rosła.

[Wilhelm Zygmunt von Zugdam]

Konwój Gdańsk-Londyn dzień IX

Po wielu dniach ujrzeliśmy wybrzeża Anglii, co wzbudziło ogromną radość. Spotkaliśmy angielskie jednostki patrolowe, które sprawdziły nasze dokumenty. Wymiana przebiegła spokojnie, bez problemów. Wpłynęliśmy do ujścia Tamizy, gdzie ruch statków był bardzo duży. Pilot portowy przejął sterowanie, prowadząc nas przez zdradliwe wody. Widzieliśmy liczne statki handlowe i wojenne, świadczące o potędze Anglii. Załoga przygotowywała się do cumowania. Widok Londynu był imponujący. Dymy z kominów i wieże kościołów dominowały nad krajobrazem. Wiedzieliśmy, że podróż dobiega końca.

[Wilhelm Zygmunt von Zugdam]

Zacumowaliśmy w porcie londyńskim po wielu tygodniach trudnej żeglugi. Kupcy natychmiast rozpoczęli negocjacje sprzedaży towarów. Nasze zboże i drewno cieszyły się dużym zainteresowaniem. Załoga otrzymała pozwolenie na zejście na ląd. Wielu marynarzy udało się do tawern, aby świętować zakończenie podróży. Inni odwiedzili kościoły, dziękując za ocalenie. Kapitan sporządził szczegółowy raport z rejsu. Straty zostały odnotowane, lecz zysk zapowiadał się znaczny. Statki przygotowywano do kolejnej podróży. Londyn okazał się miastem pełnym życia i możliwości. Tak zakończyła się nasza wyprawa z Gdańska do Anglii.